Nhiều khoản nợ xấu được cơ cấu lại, song khi thời hạn cơ cấu kết thúc mà chưa trả được thì rủi ro vẫn rất lớn. Các ngân hàng lo lắng không nguôi về nợ xấu và mịt mờ đường trả nợ của doanh nghiệp như nhà hàng, khách sạn…
Dư nợ cơ cấu lại của khách hàng của một ngân hàng trong lĩnh vực du lịch, vận tải, khách sạn tại ngân hàng này hiện ở mức hơn 2.000 tỷ đồng trên địa bàn Hà Nội. Dù đã được cơ cấu lại, song khả năng trả nợ trong năm nay của nhóm khách hàng này khá khó khăn.
Theo phản ánh của nhiều doanh nghiệp du lịch, khách sạn, nếu dịch bệnh tiếp tục kéo dài đến hết mùa du lịch hè năm nay, nhiều địa phương vẫn phải cách ly, phong tỏa, thì đến hết năm nay, các doanh nghiệp chắc chắn sẽ không bù đắp nổi chi phí để trả nợ. Trong tình hình vắc-xin còn hạn chế và dịch còn diễn biến phức tạp như hiện nay, hiệp hội du lịch của nhiều địa phương đã đề nghị được Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước khoanh nợ. Thông tư số 03/2021/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước về kéo dài thời hạn cơ cấu nợ đến hết năm nay được ngân hàng và các doanh nghiệp thở phào. Tuy nhiên, lo lắng chưa phải đã hết. Lãnh đạo nhiều ngân hàng vẫn đứng ngồi không yên khi chất lượng nợ với nhóm khách hàng hoạt động trong lĩnh vực khách sạn, du lịch đang tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Theo số liệu mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước, tính đến ngày 5/4/2021, các tổ chức tín dụng đã cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho 262.000 khách hàng, với dư nợ khoảng 357.000 tỷ đồng. Với việc ban hành Thông tư 03/2021/TT-NHNN, số dư nợ được cơ cấu lại sẽ nhiều hơn. Dù cơ cấu nợ cho phép ngân hàng và doanh nghiệp không bị “sốc” vì nợ xấu tăng đột ngột, song nhiều khoản nợ được cơ cấu đang là nợ xấu tiềm ẩn.Điểm tích cực nhất của hệ thống ngân hàng hiện nay là bộ đệm dự phòng đã dày hơn trước. Hai năm vừa qua, các ngân hàng đã tập trung nâng cao trích lập dự phòng rủi ro, tăng tỷ lệ bao phủ rủi ro. Thậm chí, một số ngân hàng, như Agribank, Vietcombank đã công bố kế hoạch trích lập 100% khoản nợ cơ cấu theo Thông tư số 03/2021/TT-NHNN trong năm nay (thay vì được phép giãn tới 3 năm theo quy định). Một số ngân hàng hiện nay vẫn còn tình trạng lợi nhuận ảo, lãi dự thu cao, nên một khi thời hạn cơ cấu kết thúc, nợ tiêu chuẩn hóa thành nợ xấu, thì những ngân hàng này sẽ khó tránh khỏi cú sốc.
Theo nhận định của các chuyên gia, việc các ngân hàng ồ ạt rao bán nợ cho thấy hoạt động thúc đẩy xử lý nợ xấu tồn đọng đang được gấp rút thực hiện nhằm hoàn thiện quá trình tái cơ cấu. Báo cáo mới nhất của Công ty CP Chứng khoán BOS, nợ xấu của các ngân hàng đang tăng lên với tổng giá trị nợ xấu đang niêm yết đạt 91.244 tỷ đồng vào ngày 31/3/2021, tăng 3.948 tỷ đồng. Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ tăng nhẹ 0,02% lên 1,41%. Trong tổng số các ngân hàng đang niêm yết, có 17 ngân hàng tăng tỷ lệ nợ xấu với mức tăng trưởng trung bình 0,05 – 0,1%. Đáng chú ý là ACB tăng 0,32%; Vietcombank tăng 0,26% và HDBank tăng 0,19%. VPBank là ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu cao nhất là 3,5%, tăng 0,05% so với cuối năm 2020.
Mặc dù tiếp tục được thực hiện chính sách cơ cấu nợ, giữ nguyên nhóm nợ, song triển vọng trả nợ của nhiều doanh nghiệp các ngành như du lịch, khách sạn… vẫn mịt mờ, khiến ngân hàng lo lắng.
Kiên Cương