TP. HCM xây dựng ba kịch bản tăng trưởng phù hợp theo mức thuế đối ứng Mỹ áp dụng, nhằm chủ động ứng phó và duy trì đà phát triển kinh tế năm 2025.
Làm thay đổi dự định phát triển của thành phố
Phát biểu định hướng hội thảo khoa học “Tăng trưởng kinh tế TP. HCM trước tác động chính sách thuế quan mới của Mỹ” sáng 9/4, Chủ tịch UBND TP. HCM Nguyễn Văn Được nhấn mạnh, trong tuần qua, thế giới và Việt Nam hết sức ngạc nhiên trước việc Mỹ áp thuế đối với các nước, trong đó Việt Nam là một trong những nước chịu thuế cao nhất là 46%.
“Với vai trò TP. HCM là đầu tàu kinh tế cả nước, việc áp thuế này sẽ ảnh hưởng lớn đến thành phố và những dự định của thành phố trong năm 2025, khi đó hàng hóa của Việt Nam ra nước ngoài, đặc biệt là Mỹ giảm sức cạnh tranh, giá tăng cao”, ông Được nhận định.
Theo Chủ tịch Nguyễn Văn Được, trong năm 2025, Chính phủ đặt ra cho TP. HCM chỉ tiêu tăng trưởng là 8,5%, tuy nhiên trong bối cảnh hiện nay, việc áp thuế cao như vậy chưa rõ sẽ ảnh hưởng thế nào đến kế hoạch hoàn thành chỉ tiêu đặt ra, mức độ phát triển…
“Tác động chính sách thuế đối với Việt Nam ảnh hưởng thế nào đến kinh tế thành phố và tăng trưởng của thành phố. Khả năng chúng ta có thể hoàn thành ở mức nào?”, ông Nguyễn Văn Được nêu ra hàng loạt câu hỏi, đồng thời mong muốn nhận các ý kiến, đề xuất để lãnh đạo TP. HCM có cái nhìn tổng quan, toàn diện, cụ thể nhằm đưa ra kịch bản ứng phó, vượt qua những khó khăn thách thức, tiếp tục đưa kinh tế thành phố tiếp tục phát triển.
3 kịch bản tăng trưởng kinh tế
Tại hội thảo, TS. Trương Minh Huy Vũ, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP. HCM đã đưa ra một số kịch bản ứng phó với chính sách thuế đối ứng của Mỹ với tinh thần chủ động.
Theo ông Vũ, Mỹ là thị trường xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, nổi bật là các mặt hàng điện, điện tử, gỗ, dệt may, da giày… Cán cân thương mại chỉ ra rõ, TP. HCM có thặng dư thương mại rất cao đối với các đối tác của thị trường Mỹ, xuất khẩu nhiều hơn nhập khẩu.
Trong vùng Đông Nam Bộ, kinh tế TP. HCM gắn bó cộng sinh, hữu cơ với các tỉnh trong vùng. Nếu xuất khẩu của các tỉnh bị ảnh hưởng cũng sẽ tác động đến thành phố.
Ông Vũ cho biết nhìn từ góc độ học thuật, nhiều chuyên gia ngạc nhiên, không hiểu Mỹ dùng công thức nào để đưa ra con số 46% khi áp thuế cho Việt Nam. “Chúng ta chấp nhận đây như một sự thật nhưng về mặt học thuật, rất khó giải thích được công thức này để ra con số 46%”, TS Vũ nói.
Theo TS. Vũ, nếu áp dụng chính sách thuế quan của Mỹ sẽ gây nhiều ảnh hưởng chung như làm giảm xuất khẩu trực tiếp sang Mỹ. Nhiều quốc gia phản ứng và sau đó nhận được mức thuế cao hơn. Do đó, nếu “đánh qua đánh lại” sẽ xảy ra các cuộc “thương chiến”, làm suy thoái kinh tế khu vực, thế giới.
Ông Trương Minh Huy Vũ cũng cảnh báo chính sách thuế mới có thể làm giảm dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) đang dịch chuyển vào Việt Nam, vì doanh nghiệp sẽ cân nhắc lại lợi nhuận khi chi phí xuất khẩu gia tăng.
Từ đó, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP. HCM cũng đưa ra 3 kịch bản về tăng trưởng tương ứng với các mức thuế từ Mỹ. Gồm kịch bản tăng trưởng thấp – bi quan nhất nếu Mỹ giữ nguyên chính sách thuế 46%; kịch bản tăng trưởng trung bình nếu Việt Nam đàm phán được một phần, giảm mức thuế còn 20-30%; kịch bản tăng trưởng tốt – lạc quan nhất nếu mức thuế còn 10-15%.
“Làm sao hướng đến kịch bản trung bình và cố gắng phấn đấu kịch bản cao khi mức thuế còn 10-15%”, TS. Trương Minh Huy Vũ nêu ý kiến và cho biết nếu Mỹ áp mức thuế 46%, tăng trưởng kinh tế TP. HCM năm 2025 dự kiến chỉ đạt từ 4,63% đến 5,75%; nếu thuế giảm còn 25%, TP. HCM có thể tăng trưởng từ 6,23% đến 7,35%. Trong kịch bản lạc quan nhất, nếu thuế chỉ ở mức 15%, tăng trưởng có thể đạt từ 7,37% đến 8,49%.
Từ đó, TS. Trương Minh Huy Vũ đề xuất 7 nhóm giải pháp gồm thúc đẩy xuất nhập khẩu; đầu tư công, tăng trưởng khả năng hấp thụ vốn đầu tư; thúc đẩy chi tiêu công, kích cầu tiêu dùng, du lịch và bình ổn thị trường; cải cách hành chính, cải thiện môi trường kinh doanh; thúc đẩy dự án phục vụ an sinh xã hội; thúc đẩy động lực tăng trưởng mới; thúc đẩy ngoại giao kinh tế, đẩy mạnh hợp tác quốc tế.